اردوي علمي پژوهشي مديران و كاركنان مركز پژوهش ها به مجلس شوراي اسلامي
  • مديران و كاركنان مركز پژوهش هاي اسلامي صدا و سيما در اردويي علمي پژوهشي از مجلس شوراي اسلامي بازديد كردند.

     

    به گزارش روابط عمومي مركز پژوهش هاي اسلامي صدا و سيما، مديران و كاركنان مركز پژوهش هاي اسلامي در روز دوشنبه در قالب اردوي علمي پژوهشي عازم مجلس شوراي اسلامي شدند.

    همچنين مديران و كاركنان اين مركز از موزه مجلس بازديد نمودند.

    بنيانگذاران روشن‌بين كتابخانه‌ي مجلس از همان سال‌هاي نخستينِ راه‌اندازي كتابخانه، دراين انديشه بودند كه با خريد تابلوهاي هنرمند عاليقدر، استاد كمال‌الملك و برخي ديگر از هنرمندان برجسته در كنار پارلمان موزه‌اي به‌نام آن استاد برجسته برپا كنند. استاد كمال‌الملك پس از آگاهي از اين نيتِ خير تعدادي از آثار خويش را نيز به رسم اهداء در اختيار مي‌گذارد و اين مجموعه ارزشمند سنگ‌بناي شكل‌گيري موزه‌ي مجلس مي‌شود. بعدها با افزوده شدن برخي آثار ارزنده‌ي ديگر از دست‌نويس‌هاي و اسناد تاريخي و اشياي نفيس موزه‌ي مجلس تنوعِ بيشتري يافت.

    در سال‌هاي پس از پيروزي انقلاب نيز تحولي در مجموعه‌سازي اين موزه پديد آمد و اشياء و آثارِ اهداءشده از سوي مقامات خارجي و هيأت‌هاي پارلماني به رؤساي وقت مجلس شوراي اسلامي هم به اين موزه منتقل گرديد. از جمله مقاطع چشمگير فعاليت اين موزه طي سال‌هاي 1377 تا 1383 بود كه بخش عمده‌ي ساختمان موزه‌ي نگارستان براي نمايش اشياءِ آن آماده‌سازي و در نظر گرفته شده بود و بازديدكنندگان فراواني را به خود جلب مي‌كرد.

    با جابجايي مجلس و دواير تابعه به باغ بهارستان، فعاليت موزه به طور موقت متوقف شد و مقدماتي فراهم گرديد تا اين اشياء در فضايي همخوان با تاريخ مجلس و با توجه به ارزش آن‌ها در معرض بازديد مشتاقان و علاقمندان قرار گيرد. در دوره‌ي هشتم مجلس با حمايت رياست آقاي دكتر علي لاريجاني، موزه در عمارت قديمي و زيباي مجلس شوراي ملي معروف به ساختمان مشروطه در تاريخ 11 آذر 1388 با حمايت هاي جدي و پيگير رياست محترم دفر رئيس مجلس جناب آقاي دكتر جعفري بازگشايي گرديد.

    در حال حاضر موزه‌ي مجلس با دو رويكرد هنري و تاريخي به فعاليت خود ادامه مي دهد. در رويكردي هنري برخي از آثار هنري از جمله تابلوهاي استاد كمال‌الملك و شاگردان ايشان مانند علي محمودي، محمود اولياء، جعفر چهره‌نگار ... و هدايايي كه مقامات خارجي به رؤساي مجلس شوراي اسلامي تقديم نموده‌اند در معرض نگاه علاقه مندان قرار داده شده و در رويكرد تاريخي، تاريخ مشروطيت، مجلس، قانونگذاري و انقلاب اسلامي در قالب تصوير، سند و تنديس شخصيت‌هاي تاريخي معاصر ايران به نمايش گذاشته شده است. از ديگر بخش‌هاي اين موزه صحن علني و زيباي مجلس شوراي ملي است كه انسان را به ياد تاريخ پر جنب و جوش مجلس مي‌اندازد.

     

    در ادامه اين بازديد از كتابخانه مجلس شوراي اسلامي بازديد كرده و با تاريخچه آن آشنا شدند.

    كتابخانه‌ي مجلس شوراي اسلامي كه در حال حاضر 510 هزار كتاب چاپي، 24 هزار كتاب خطي، بيش از 41 هزار مجلد نشريه‌ي ادواري و ميليون‌ها برگ سند در آن نگهداري مي‌شود، نهادي با سابقه‌ي نزديك به  يك صد سال است كه بخش مهمي از ميراثِ ماندگارِ تمدنِ كهنسال و بزرگِ ايرانِ اسلامي را بر دوش مي‌كشد و بر اساس رسالت تاريخي كه بر عهده‌اش نهاده شده، يعني پشتيباني اطلاعاتي از فرآيند قانونگزاري و حمايت از پژوهش در حوزه‌ي علوم انساني، همواره چشم‌به‌راهِ پويندگاني از قافله‌ي علم و آگاهي بوده است؛ و اينك پس از يك عمر بالندگي و ثمردهي به‌سان درختي تنومند، برخيلِ مشتاقانِ معارف سايه‌اي پُرمهر گسترانيده و با گنجينه‌هايي از نفايس و نوادر به علاقمندانِ پرشمارِ خود، بي‌منّت و ادعا، طعم دلچسبِ تلاش‌هاي دانشورانِ گذشته و حال را مي‌چشاند.

    اين بناي آگاهي به اراده دوستداراني از خبرگانِ فرهنگ و ادب در جمع مجلسيان منتخب مردم در اوائل تأسيس حكومت مشروطه، همزمان با استقرارِ مجلس و اراده حاكميت قانون در ايران شكل گرفت، و اينگونه، اولين كتابخانه‌ي پارلماني آسيا، با اندكي مسامحه، عمري به قدمت تاريخ تأسيس مجلس قانونگذاري (1285 ش) در اين سرزمين دارد.

     

    تأسيس رسمي كتابخانه‌اي با هدف بنيادينِ حمايت فكري و علمي نمايندگانِ مجلس كه از ضرورت‌هاي اساسي تشكيلِ حكومتِ جديد بود، اگرچه در دوره‌ي نخست مجلس با همه‌ي عزمي كه براي انجام اين كار وجود داشت، به‌دليل مشكلات ناشي از تغييرات اساسي در سيستم حكومتي و مشغله‌هاي فراوان نمايندگان ميسر نشد اما با مساعي و پشتكارِ برخي از نمايندگانِ فرهيخته‌ي عضو هيأت رئيسه‌ي دومين دوره‌ي مجلس شوراي ملي و با تصويب آيين‌نامه‌ي داخلي جديد مجلس شوراي ملي در سال 1287 دنبال شد.

     

    نخستين گام‌ها در گردآوري كتب، مجموعه‌هاي اهدايي عده‌اي از فرزندان فرزانه‌ي ملت در صدر مشروطيت بود كه به اميد تقويت علم و آگاهي و قانون، ميراث علمي و مكتوب برجاي مانده از عمري تلاش خود و خاندان خويش را به كتابخانه‌ي مجلس سپردند و بدين ترتيب هم كتابخانه را بنيان نهادند و هم نام نيك از خود برجاي گذاشتند.

     

    اين كتابخانه با ابتكار عده‌اي از برگزيدگان مجلس و در رأس آنان ارباب كيخسرو ـ به اعتبار آن كه سالها سمت كارپردازي مجلس‌ را داشت ـ و تني چند از دوستداران ديگر در فضايي محدود در كنار حوضخانه‌ي ساختمان قديمي و زيباي مجلس، موسوم به ساختمان مشروطه پا به عرصه حيات گذاشت و خيلي زود محفلِ انس و منزلِ نوراني صاحبانِ خرد و ارباب كمال شد. اين نهال نورُسته با اقبالِ پاك‌انديشانِ متعهد و فهيم و اهداي مجموعه‌هاي نادر و نفيس، اولين كتابخانه‌ي رسمي و مدرن كشور را خيلي زود در مسند برترين و معتبرترين كانون‌هاي فرهنگي كشور نشانيد.

     

    چيزي نگذشت كه با استقبال پژوهشگران، دانشجويان و صاحبان فضل و كمال، از يك كتابخانه‌ي اختصاصي به كتابخانه‌اي نيمه تخصصي و عمومي و رو به پيشرفت تبديل شد. اين سيرِ رو به كمال هم در زمينه‌ي مجموعه‌سازي و هم در حوزه‌ي ارائه‌ي خدمات ارزشمند علمي و فرهنگي به مثابه‌ي سنتي پسنديده و روشي هدفمند همچنان پي‌گرفته شد تا امروز كه با بهره‌جويي از تجهيزاتِ روزآمد و غني‌سازي منابع، متناسب با آخرين توليداتِ علمي به‌ويژه در حوزه‌ي ايرانشناسي، كتابخانه‌ي مجلس توانسته به اعتباري كم‌نظير در گستره‌ي ملي و بين‌المللي دست يابد و علاقمندانِ مشتاق را از گوشه گوشه‌ي ايران و جهان به سوي خود بكشاند.

     

    پس از شكل‌گيري كتابخانه در فضاي محدود و موقتِ جنبِ حوضخانه در ساختمان مشروطه،  به دليل استقبال منتخبين ملت از اين جايگاه معرفتي، تلاش‌هاي بسياري براي تخصيصِ مكان و فضايي مناسب‌تر براي اين مجموعه پي‌گرفته شد.

     

    اين تلاش در دوره‌ي پنجم مجلس شوراي ملي(1302 ش) به بار نشست و ساختمان‌ موجود در ضلع شرقي باغ بهارستان يعني عمارت عزيزالسلطاني خريداري و بخشي از آن‌ها براي تأسيس كتابخانه‌اي آبرومند اختصاص يافت. در اين زمان عبدالحميد نقيب‌زاده مشايخ به عنوان مسئول موقت منصوب گرديد و تا سال 1304 در اين سمت باقي ماند. در سال 1304 كتابخانه‌ي مجلس به عنوان اولين كتابخانه‌ي رسمي و دولتي نوين ايران به‌طور رسمي گشايش يافت و انساني دانشمند و فاضل به‌نام يوسف اعتصام الملك آشتياني به عنوان مدير كتابخانه منصوب گرديد.

     

    رشد و توسعه‌ي اين كتابخانه و افزايش مجموعه‌ها، منابع و مخازن آن، در سالهاي بعد مديران و مسئولان كتابخانه و مجلس را بر آن داشت تا به فكرِ احداثِ ساختماني متناسب با كاربري چندجانبه باشند، آن‌گونه كه بتواند حافظ حريم علمي و حرمت معنوي مجلس بوده و پاسخگوي حجم منابع و مراجعانِ كتابخانه‌ي مجلس باشد. بدين ترتيب قدم دوم در 17 بهمن ماه 1341 برداشته شد و ساختماني كه در حال حاضر كتابخانه در آن قرار دارد افتتاح گرديد.

     

    كتابخانه‌ي مجلس، فعاليت‌هاي خويش را ادامه داد تا آنكه دوران پهلوي به سر آمد و انقلاب اسلامي از راه رسيد. در پي اين رويداد بزرگ تاريخي، كتابخانه‌ي مجلس تنها پس از يك توقف داوطلبانه‌ي شش‌ماهه بار ديگر به عنوان مركزي فرهنگي  فعاليت خويش را از سر گرفت.

     

    در سال 1362 با تصميم مسئولين وقت، كتابخانه‌ي مجلس سناي سابق نيز با عنوان كتابخانه‌ي شماره‌ي 2 زير نظر كتابخانه‌ي مجلس شوراي اسلامي قرار گرفت. يك دهه‌ي بعد بر مبناي اساسنامه‌ي مصوب مجلس، مورخ 13 آذر ماه 1375، كتابخانه با عنوان «كتابخانه، موزه و مركز اسناد مجلس شوراي اسلامي» تحت نظارت هيأت امنايي با تركيب اعضاي انتخابي و انتصابي با رياست عاليه‌ي رئيس مجلس روند توسعه و تحول رو به تكامل خود را استمرار بخشيد.

     

    مديراني كه از ديروز تا امروز سكانداري اين كشتي معرفت را بر عهده داشته‌اند به ترتيب عبارتند از: عبد‌الحميد نقيب‌زاده مشايخ (1302-1305)، يوسف اعتصام ‌الملك آشتياني (1305-1316)، ابراهيم شريفي (1316-1339)، دكتر تقي تفضلي (1339-1346)، خانم فخري راستكار (1346-1352)، محمد شهدادي(1352-1354)، استاد عبدالحسين حائري (1354-1374)، دكتر غلام‌رضا فدايي عراقي(1374-1377)، حجة الاسلام و المسلمين سيد محمد علي احمدي ابهري(1377-1386)، دكتر احمد جلالي(1386-1387) و حجة ‌الاسلام و المسلمين دكتر رسول جعفريان(1387- تا كنون). در اين ميان استاد عبدالحسين حائري با 57 سال تلاش در كتابخانه‌ي مجلس يعني از سال 1330 تا زمستان 1387 بيشترين سابقه‌ي خدمت در اين كتابخانه را داشته است.

     

    امروز اين مركز فرهنگي كه كتابخانه‌هاي شماره يك و دو مجلس شوراي اسلامي را شامل مي‌شود با مجموعه‌هاي كم‌نظير، نفيس و ارزشمند خود همچون كتب و رسائل خطي، كتب چاپي سنگي، سربي و نوين، اسناد تاريخي و ملي از جمله اسناد مكتوب، عكسهاي تاريخي، قراردادها و فرمانهاي حكومتي دوران قاجار و اسناد ديداري و شنيداري، گزارشهاي دولتي و اسناد و انتشارات واسپاري سازمان ملل و ارگان‌هاي وابسته، نشريات و نيز اشياء موزه‌اي پاسخگوي خيل عظيمي از پژوهندگان است.

     

    استفاده از فن‌آوري روز در ارائه خدماتِ ويژه به كاربران مختلف و حضور پرثمر در نمايشگاه‌ها و همايش‌هاي علمي كه از سوي سازمان‌هاي بين‌المللي تخصصي بر‌مي‌گردد، بازديد ميهمانان و مراجعين خارجي از اين مركز، اعزام كارشناسان كتابخانه به مجامع فرهنگي داخلي و خارجي و ... بخشي از تعاملات مثبت و سازنده‌اي است كه همگامي كتابخانه را با تحولات نوين در عرصه‌ي خدمات كتابخانه‌اي، پژوهشي، كتابداري و اطلاع‌رساني برقرار نموده و استحكام مي‌بخشد.

     

روابط عمومی مرکز پژوهش های اسلامی صدا و سیما
    اخبار